Top 12 bezienswaardigheden in Varese: van statige villa's tot ontspannen aan Lago di Varese
Varese is een relatief onbekende, doch bijzondere stad in het noorden van Lombardije. Gelegen tussen de heuvels en de vele meren van Noord-Italië geniet je hier van een mooie, groene omgeving en een stad die meer te bieden heeft dan je in eerste instantie zou denken.
Met haar elegante villa’s, statige parken en rustige straten draagt de stad niet voor niets de bijnaam città di giardino. Ontdek in deze blogpost alvast de mooiste plekken, tips en leukste verblijven in Varese.
Inhoud artikel
Ligging van Varese op de kaart
Deze stad, in het noorden van Italië, ligt in de groene regio Lombardije, niet zo ver van de grens met Zwitserland. Een heuvelachtig gebied aan de voet van de Italiaanse Alpen. Varese is vaak niet de eerste plek waar je aan denkt bij een trip naar Noord-Italië. De meeste toeristen kiezen eerder voor bekende bestemmingen zoals Milaan of de prachtige meren zoals Lago di Garda en Lago di Como. Onze tip? Laat die even links liggen en zet deze stad met het minder bekende Lago di Varese op je lijstje.
👉 Huur je auto bij Sunny Cars en trek er zorgeloos op uit. In en rond het centrum van Varese vind je zowel gratis als betalende parkeermogelijkheden, wat het verkennen van de stad en de regio een stuk makkelijker maakt! Eenmaal ter plekke kan je de stad makkelijk te voet verkennen.
De mooiste bezienswaardigheden in Varese op de kaart
Centro Storico di Varese, la città giardino
Varese wordt ook wel eens città di giardino genoemd, een bijnaam die niet zomaar de lucht komt uitvallen. De stad ligt in een soort natuurlijke kom tussen de groene heuvels, met overal parken, tuinen en villa’s die vaak uit de 18de en 19de eeuw stammen. In die periode begonnen rijke families uit Milaan hier buitenverblijven te bouwen om zo te ontsnappen aan de hitte en de stadsdrukte.
Dat heeft het uitzicht van Varese toch wel deels gevormd: geen dicht opeengepakt centrum met een wirwar van straatjes, maar eerder een stad tussen het groen en statige huizen. Niet het typische beeld van een Italiaans stadje met het ene sfeervolle pleintje na het andere, maar eerder brede straten met winkels en pleinen met arcades en elegante gebouwen uit latere periodes. Enkele blikvangers in het centrum zijn de basiliek, de hoofdstraat Corso Matteoti, Palazzo Biumi en Piazza Monte Grappa met de stadstoren.
OVERNACHTINGSTIP: Veel van die oude villa’s van rijke families zijn intussen omgevormd tot hotels of stijlvolle B&B’s. Palace Grand Hotel is misschien wel het bekendste voorbeeld. Binnen heb je nog altijd die oude grandeur met trappen, kroonluchters en salons. Prachtig verblijf voor jouw bezoek aan Varese. Boek hier je kamer!
Basilica di San Vittore Martire
Kom je vaak naar Italië, dan ben je vast van die grote, indrukwekkende kathedralen gewoon. In Varese zal je deze niet meteen terugvinden, maar wel de statige, elegante Basilica di San Vittore Martire (gebouwd tussen de 16de en 17de eeuw). Deze basiliek, vernoemd naar de patroonheilige van de stad, is het resultaat van de uitbreiding van een oude vroegchristelijke kerk. Vandaag is het een mooi bouwwerk met een neoklassieke gevel met binnenin talrijke schilderijen van de 17de-eeuwse Lombardische kunst.
Bijzonder is ook de doopkapel van San Giovanni Battista en de bijna 80 meter hoge klokkentoren naast de basiliek. De klokkentoren, ook wel "Il Bernascone" genoemd, werd later in de 18de eeuw toegevoegd en dat zie je dan ook aan de aparte bouwstijl.
Palazzo Estene en de prachtige giardini
Palazzo Estense, gebouwd in de 18de eeuw, was vroeger de zomerresidentie en het hof van Francesco III d'Este, de hertog van Modena en heer van Varese. Hij kocht een bestaande villa op en liet deze uitbreiden tot een luxueus hofpaleis. Tegenwoordig doet het dienst als stadhuis en bibliotheek, en kan je het barokpaleis en zijn prachtige tuinen die daarbij horen, bezoeken. Wandel door de weelderige interieurs, rijkelijk versierd zoals de "Salone Estense" met zijn grote open haard van veelkleurig marmer en mooie plafondfresco's. Best indrukwekkend om te zien.
De Giardini Estensi zijn aangelegd in dezelfde stijl als die van het Schönbrunn-paleis in Wenen. Ze vormen een oase van rust te midden van de drukte van de stad, waar je rustig kan wandelen in een groene omgeving met prachtige beelden, vijvers, fonteinen en kleurrijke bloemperken.
Het meer van Varese, Lago di Varese
Het noorden van Italië ligt bezaaid onder de schitterende meren; in deze regio alleen al vind je honderden meren. Lago di Garda, Lago di Como, Lago Maggiore.. maar ook minder bekende zoals Lago d'Orta, Lago d’Iseo of Lago di Varese.
In vergelijking met de toeristische tegenhanger is Lago di Varese veel rustiger en vlakker. Het ligt meer ingebed in zacht glooiend landschap, zonder die spectaculaire hoogteverschillen. Minder postcardmaterial, maar daardoor ook vaak minder druk en toeristisch. Een rondje fietsen rond het meer, een wandeling door de prachtige omgeving, het ene mooie uitzicht na het anderen én weinig massa's toeristen. Wie wil kan een frisse duik nemen in het meer, genieten van een gezellige picknick of huur een kajak en trek het water op. Peddel dan zeker even door naar Isolino Virginia, waar resten van prehistorische paalnederzettingen gevonden zijn.
Hedendaagse kunst in Villa Panza
Zoals je eerder al kon lezen, begon de rijke elite uit Milaan hier residenties te bouwen in de 18de en vooral ook de 19de eeuw. Milaan was toen al een drukke stad die steeds meer uitbloeide, waardoor de rijken een toevluchtsoord zochten en zo in Varese belandden. Door de hogere ligging had je hier meer frisse lucht en was je altijd omgeven door groen: perfect dus voor een zomerverblijf, dacht men!
De vele villa's die je hier terugziet, verspreid over de heuvelachtige omgeving, waren ook een bepaald statussymbool. Hoe groter en eleganter de villa, hoe meer geld men had. Vaak werden ze ontworpen door bekende architecten en voorzien van weelderige tuinen en rijkelijk versierde zalen die nog eens ingericht werden met een verzameling kunstcollecties.
Een van de bekendste villa's is de 18de-eeuwse Villa Panza op de Biumo-heuvel. Van buiten een elegante historische villa, waar tegenwoordig een museum in gehuisvest zit voor hedendaagse kunst (veel minimalistische en licht- en geluidsinstallaties van internationale kunstenaars). Een bijzonder contrast tussen oud en modern, wat het net zo interessant maakt. Boek hier je tickets voor Villa Panza.
Villa Mirabello en het archeologisch stadsmuseum
De historische 18de-eeuwse Villa Mirabello vind je terug in de Giardini Estensi. Van buiten is het een vrij elegante maar niet overdreven villa, maar wat het interessant maakt is de functie vandaag: daar zit het prehistorisch-archeologisch stadsmuseum. Hier krijg je een inkijk in hoe oud de regio is, met vondsten die teruggaan tot prehistorische en Romeinse tijden. Wandel na je museumbezoek nog even door de tuinen met zeldzame en eeuwenoude bomen, waaronder de beroemde Libanonceder en geniet van een bijzonder mooi panorama dat zich uitstrekt over het meer en de Alpenketen.
Villa Esengrini Montalbano
Villa Esengrini Montalbano is nog zo’n mooi voorbeeld van de aristocratische huizen die destijds gebouwd werden, maar dan een stuk discreter. Deze villa ligt namelijk iets meer verscholen en is minder toegankelijk voor het publiek. Architecturaal past het zeker wel in het plaatje: een elegante residentie met een prachtig interieur, gebouwd door een welgestelde familie die hier rust en ruimte zocht. De schitterende trouwlocatie als je het ons vraagt!
Nog meer villa's in Varese
- Villa Toeplitz ligt iets buiten het centrum en staat vooral bekend om de tuinen. Die zijn bijna nog indrukwekkender dan het gebouw zelf, met fonteinen, trappen en een soort theatrale aanleg. Echt zo’n plek waar je merkt hoe belangrijk landschap en esthetiek waren voor die elite.
- De welgestelde familie Ponti-familie liet hier in de 19de eeuw een indrukwekkend domein bouwen als zomerverblijf. Op het terrein vind je onder andere de vrij indrukwekkende neogotische Villa Andrea Ponti en de elegante neoklassieke Villa Napoleonica, allebei omringd door prachtige Engelse tuinen.
- En dan heb je nog Villa Recalcati, die vandaag een administratieve functie heeft, maar vroeger ook zo’n aristocratische residentie was. Iets minder “spectaculair” misschien, maar wel typisch voor hoe die villa’s verweven zitten in het dagelijkse leven van de stad.
Sacro Monte di Varese
Deze bezienswaardigheid ligt niet in de stad zelf, maar wat hoger in de heuvels erboven. Het is eigenlijk een soort pelgrimsroute die uit 14 beschilderde kapellen bestaat, die je één voor één passeert terwijl je naar boven wandelt. Iedere kapel waar je voorbij wandelt op de Via Sacra, stelt een scène voor uit het leven van Maria. Een religieuze weg, die bovendien niet alleen mooi is omwille van de religieuze betekenis maar ook de setting. De weg slingert zich door een bos met de mooiste uitzichten, en hoger je komt, hoe mooier het panorama wordt.
👉 Sacro Monte di Varese is onderdeel van de overkoepeldende "Sacri Monti". Wist je dat negen daarvan op de Werelderfgoedlijst van Unesco staan sinds 2003? Je kan het heiligdom te voet bereiken of met de kabelbaan.
Parco Naturale Regionale Campo dei Fiori
Sacro Monte ligt op een van de flanken van Parco Regionale Campo dei Fiori, en van daaruit kan je vrij makkelijk verder de natuur in trekken richting het park. Een absolute aanrader voor de wandel- en natuurliefhebbers onder ons! Met de vele bossen, uitstekende wandelpaden, mooiste uitzichtpunten, en hogerop zelfs een echt berggevoel met zicht op de meren en bij helder weer de Alpen, geniet je hier ten volle van de rust midden in het groen.
Het heiligdom is ongetwijfeld een van de vele trekpleisters in dit beschermde natuurgebied, maar je vindt er ook een netwerk van grotten, waaronder de beroemde Grotta Marelli, een observatorium voor astronomie en de ruïnes van het voormalige militaire bouwwerk Forte di Orino.
Bezoek Monastero di Torba
Het Monastero di Torba is een bijzonder kloostercomplex net buiten Varese, op ongeveer tien minuten rijden van de stad. Ooit was dit een Romeinse verdedigingspost, later werd het omgevormd tot een vrouwenklooster. Samen met het archeologische gebied van Castelseprio staat het vandaag op de UNESCO-werelderfgoedlijst.
Wat meteen opvalt, is de oude stenen verdedigingstoren die al eeuwenlang overeind staat. Binnen ontdek je nog resten van middeleeuwse fresco’s en oude, expressieve muurschilderingen. Ook de kleine Santa Maria-kerk ademt geschiedenis, met eenvoudige maar mooie religieuze kunst uit de vroege middeleeuwen. Je kan de site op eigen houtje bezichtigen of samen met een gids.
Lago di Maggiore en nog meer meren in de buurt van Varese
Lago di Varese ligt vlak bij de stad en is ideaal voor een rustige wandeling of gewoon een ontspannen namiddagje aan het water. Rond het meer hangt een veel kalmere sfeer dan bij de bekendere Italiaanse meren. Toch kan je, dankzij de goede ligging, ook de andere meren eens opzoeken. Vanuit Varese geraak je relatief makkelijk richting Lago Maggiore, het Comomeer en zelfs naar kleinere meren in de streek zoals Lago di Monate en Lago di Comabbio. Ook Lugano in Zwitserland ligt eigenlijk niet zo bizar ver, wat het ideaal maakt voor een daguitstap over de grens.
Elk meer heeft zo zijn eigen charme en karakter: het Comomeer staat bekend om de elegante villa's en charmante dorpjes, terwijl Lago Maggiore vooral indruk maakt met zijn prachtige. Waar je best wel rekening mee houdt, is de drukte. Deze meren zijn vaak iets toeristischer zijn dan het meer van Varese, zeker tijdens de zomermaanden. Dan voelt Lago di Varese juist een stuk authentieker en relaxter aan.
UITSTAPPEN: Ontdek hier nóg meer uitstappen in Lombardije.
Kloostercomplex Santa Caterina del Sasso
Plan je een bezoek aan Lago di Maggiore, neem dan zeker een kijkje bij het Santa Caterina del Sasso. Echt één van de meest bijzondere plekken rond Lago Maggiore. Niets bijzonder groot, maar qua ligging bijna onvergetelijk. Het klooster hangt letterlijk tegen een rotswand hoog boven het meer.
De oorsprong gaat terug tot een kluizenaar Alberto Besozzi, die zich daar in de 12de eeuw zou hebben teruggetrokken na een schipbreuk te hebben overleefd. Rond zijn verblijf groeide later een religieuze gemeenschap en uiteindelijk het imposante kloostercomplex dat je vandaag ziet. De kerk zelf is opgebouwd uit drie verschillende niveaus die in de loop der eeuwen met elkaar verbonden werden, wat de plek nog net iets unieker maakt.
TICKETS: Boek je tickets voor het Santa Caterina del Sasso en bezoek het heiligdom met een audiogids.
Wat je hier allemaal te zien krijgt? Een verzameling kerken, kapellen en een klooster dat rijkelijk versierd zijn met fresco's uit verschillende eeuwen. Op een kleine binnenplaats zie je een oude wijnpers uit de 18de eeuw en in de kerk zie je ook het oude skelet van Alberto Besozzi in een glazen kist liggen. Maar het meest indrukwekkende is natuurlijk het uitzicht op de omgeving.
Je kan er met de boot naartoe vanuit bijvoorbeeld Stresa — wat eigenlijk de mooiste manier is — of je kan er naartoe wandelen via een lange trap en zo langs de rotswand afdalen. Ga je liever niet te voet? Dan kan je ook gebruikmaken van een lift die bezoekers van boven naar beneden brengt. Wat je ook verkiest, het uitzicht dat je hebt op weg ernaartoe is hoe dan ook adembenemend.
Overnachten in Varese en omgeving
In Varese kan je gerust een paar dagen verblijven, zeker als je ook een dagje wil uitrekken om het merengebied te verkennen. Je geniet hier van een groene omgeving en het is er een pak rustiger dan andere toeristische plekken in de omgeving. De stad heeft genoeg charme, goede restaurants en een fijn centrum voor een aangenaam verblijf. In Varese zelf en rondom het meer vind je verschillende hotels en B&B’s waar je kan overnachten, vaak zelfs gevestigd in een van de oude villa's. Hieronder sommen wij alvast een paar van onze favorieten voor je op.
- Op zoek naar een gezellig appartementje in het centrum van de stad? Varese Centro - ViVa Apartment biedt accommodatie voor max. vier personen, ruime slaapkamers, een gezellige woonkamer en een balkon. Meer info en boeken.
- Il Parco e gli Affreschi ligt hoog bij Sacro Monte di Varese en heeft een heel artistieke, bijna nostalgische sfeer, met fresco’s, oude meubels en veel karakter. Niet echt luxe op een moderne manier, maar wel heel charmant en met een persoonlijke touch. Je verblijft er in ruime appartementen met een balkonnetje en uitzicht op het meer. Meer info en boeken.
- Villa Cagnola ligt iets buiten de stad, in Gazzada Schianno. Deze aristocratische villa werd door de jaren heen omgebouwd tot een klassiek hotel met ruime, eenvoudig ingerichte kamers voorzien van al het nodige comfort. Meer info en boeken.
- Verblijf je liever in de buurt van het meer? Dan is Equirelais misschien wel iets voor jou. Bij dit verblijf kijken de kamers uit op het meer en kan je fietsen huren om de omgeving te verkennen. Meer info en boeken.
Mis niets tijdens je verblijf met onze gratis reisgids Milaan & Aosta Vallei
Herkenbaar: Je wil er zeker van zijn dat je niets mist tijdens je vakantie in Milaan & de Aosta Vallei? Dan is er goed nieuws, want wij deden alvast al het opzoekingswerk voor jou. Koop onze reisgids Milaan & Aosta Vallei met heel wat beschreven bezienswaardigheden (+ GPS coördinaten). Eerst uitproberen? Download je preview reisgids Milaan & Aosta Vallei met een gratis stadswandeling in Milaan.